Şahin Aybek

Şahin Aybek Biyografi

EĞİTİM, ÇATIŞMACI YAKLAŞIMLARIN DEDİĞİ GİBİ; DEVLETİN BİR İDEOLOJİK AYGITI OLARAK, BİR TORNA TESVİYE ATÖLYESİ MİDİR?

20.03.2018 14:00 | Son Güncelleme: 20.03.2018 14:00

Eğitime, Sınıfsal Yapının Yeniden Üretimindeki Rolü, Bağlamında Yaklaşılmalıdır

Toplum ve eğitim arasında kaçınılmaz, zorunlu bir ilişki bulunmaktadır. Bu yönüyle de eğitim sosyolojisinin, eğitim sorunlarımızın çözülmesi ve daha iyi bir eğitim adına önemi yadsınamaz. İşte bu eğitim sosyolojisi yaklaşımlarından biri de çatışmacı yaklaşımlardır. Marksist görüş üzerinden eğitim sosyolojisi analizleri yapan önemli isimler Gramsci, Althussser, Bowles… şeklinde sıralanabilir. Bunlar, eğitimi siyaset ve ideoloji üzerinden ele alırken, eğitime de sınıfsal yapının yeniden üretimindeki rolü bağlamında yaklaşılması gerektiğini düşünürler.

Okullar, Egemen İdeolojinin Çocuklara Aşılandığı Devletin İdeolojik Aygıtlarıdır

Örneğin Althusser eğitimi, devletin baskısı ve ideolojik aygıtlarından biri olarak görür. O, okulları egemen ideolojinin çocuklara aşılandığı bir yer olarak görür. Yine, Bowles ve Gintes ise, kapitalist bir toplumda, eğitimde fırsat eşitliğinin sağlanamayacağını savunurlar. Köken itibariyle Marksist olan bu çatışmacı yaklaşımcılar; Marksist Yapısal İşlevciler, Frankfurt Okulu, Paulo Freire ve H. Giroux ve Glen Rikowski’nin katkılarıyla gelişen eleştirel pedagoglar şeklindedir.

Eleştirel Pedagoglar, Klasik Çatışmacılardan Farklı Olarak, Tüm Çatışma Alanlarını Önemserler

Eleştirel pedagoglar, klasik çatışmacılardan farklı olarak, diğer tüm çatışma alanlarının da en az sınıf çatışmaları kadar önemli olduğunu düşünürler. Zorunlu Eğitim, Bir Toplumsal Kontrol Aracı Olarak Kullanılmaktadır. Bowles ve Gintis, zorunlu eğitimin toplumsal bir kontrol aracı olarak kullanıldığını düşünmektedirler. Çünkü sistem, ihtiyaç duyduğu sadık ve itaatkâr işgücünü ancak böyle yetiştirebilir.

Okul, Adeta Torna Tesviye Atölyesidir

Diğer bir önemli çatışmacı Althusser, okulu adeta bir torna tesviye atölyesi olarak görür. O, öğrencilerin, dayatılan müfredat karşısında bireysel yeteneklerini ön plana çıkaramayacaklarını, öngörülmüş programların çocukları, belirli kalıpların dışına çıkaramayacağını belirtir.

Sonuç olarak; çatışmacı eğitim sosyologlarının görüşlerinin, Marx’ın ve Weber’in görüşlerine dayandığını söyleyebiliriz. Ve eğitimi “sistem içindeki bir çatışma olgusundan” hareketle açıklamaya çalışırlar. Buradaki ana ayrışma noktaları ise; Marksist çatışmacılar eğitimi, altyapı ve üretim biçimleri üzerinden açıklamaya çalışırken, Weberci çatışmacılar ise üstyapı çözümlemeleri yoluna gitmişlerdir. Eğitim ve okul, egemen sınıfların çıkarlarını sürdürmek için bir araçtır, derler. Ve böyle bir eğitim sistemi de toplumdaki mevcut eşitsizlikleri korumak ve sürdürmek için dizayn edilmiştir.

Evet, çatışmacı eğitim yaklaşımlarına göre; toplumu oluşturan kesimler, uzlaşmaz çıkarları gereği, sürekli bir çatışma halindedir. Bu nedenle eğitim, sistemdeki denge bozucu unsurları ve karşıtlıkları çözümlemeyi amaçlamalıdır. Çatışmacı yaklaşımcılar, eğitimi ve özelde de okulu devletin bir ideolojik aygıtı olarak, adeta bir torna tesviye atölyesi olarak görürler. Türkiye Hepimizin, Eğitim Hepimizin…

 

Yorum Yazın

Şahin Aybek Diğer Yazıları

BAŞKANLIĞA GEÇERKEN BİR MODEL OLARAK ABD EĞİTİM SİSTEMİNİN YÖNETSEL YAPILANMASI 03 Temmuz 2018 - 11:35
“ÂLİMİN ÖLÜMÜ ÂLEMİN ÖLÜMÜ GİBİDİR” DEDİRTEN FUAT SEZGİN 01 Temmuz 2018 - 15:00
79. MİLLİ EĞİTİM BAKANINI AÇIKLIYORUM 26 Haziran 2018 - 13:18
EĞİTİMİMİZİ İDEOLOJİLERDEN, AŞILAMALARDAN NASIL KURTARABİLİRİZ? 22 Haziran 2018 - 11:48
EĞİTİM HANGİ GÖRÜŞTEN OLURSA OLSUN, SİYASİ GÖRÜŞLERİN OYUN VE HESAPLAŞMA ALANI OLAMAZ 21 Haziran 2018 - 17:11
EĞİTİMİMİZİN EĞİTİLEN, EĞİTEN VE EĞİTİM EYLEMİ BOYUTLARI… 20 Haziran 2018 - 10:51
EĞİTİMİN SAADET’İ BİLGE’CE DEĞİŞTİR’MEKLE Mİ MÜMKÜN? 19 Haziran 2018 - 11:25
DÜNYADAKİ BÜYÜK DEĞİŞİMİ EĞİTİMLE YAKALAMALIYIZ 18 Haziran 2018 - 12:32
ÖĞRENCİLERİMİZE NEYİ ÖĞRETMEK DAHA DEĞERLİ VE GEREKLİDİR? 12 Haziran 2018 - 12:01
EĞİTİMDE DEVLET AKLINI YOK EDERSENİZ; EĞİTİMDE YARGISIZ İNFAZLARDAN YARGILI İNFAZLARA GEÇİP, EĞİTİMİ DE YOK EDERSİNİZ 07 Haziran 2018 - 11:29
KOMPLE KAPATILMASI GEREKEN İLKSANIN YÖNETİM VE DENETİM KURULU ÜYELERİ NASIL SEÇİLMEKTEDİRLER VE NE KADAR MAAŞ ALMAKTADIRLAR? 31 Mayıs 2018 - 13:26
EĞİTİMDE TEBEDDÜL-İ ESMA İLE HAKAİK TEBEDDÜL ETMEZ 29 Mayıs 2018 - 13:22
EĞİTİMİN CANLARINA DOKUNARAK “MİLLETVEKİLLİĞİ YAPMAK” İLE “MİLLETVEKİLİ OLMAK” FARKINI GÖSTEREN CEYHUN İRGİL 28 Mayıs 2018 - 10:36
EĞİTİM SENDİKALARI KENDİLERİNİ EĞİTİM BÜROKRASİSİNİN YERİNE KOYARSA DEVLET İÇİNDE YENİ PARALEL YAPILAR OLUŞUR 25 Mayıs 2018 - 14:34
SEÇİMLERDEN SONRA MEB’DE KAÇINILMAZ BİR DEĞİŞİM OLACAK, AMA AMERİKA’YI YENİDEN KEŞFETMEYE DE GEREK YOK 24 Mayıs 2018 - 11:47
YANLIŞ İNSAN KAYNAKLARININ MEB’E MALİYETİ NEDİR VE BU KONUDA NE KADAR TAZMİNAT ÖDENMİŞTİR? 23 Mayıs 2018 - 11:47
MEB OLARAK NİYE 64 YILDIR EĞİTİMDE YERİMİZDE SAYIP DURUYORUZ? 22 Mayıs 2018 - 15:29
MARX’TAN GRAMSCİ’YE ELEŞTİREL EĞİTİM FELSEFESİNİN EĞİTİMİMİZE NE GİBİ KATKILARI OLABİLİR? 21 Mayıs 2018 - 10:32
SİYASİ PARTİLER MİLLİ EĞİTİM BAKANLARINI VE EĞİTİM ÜST KADROLARINI ŞİMDİDEN AÇIKLAMALIDIRLAR 16 Mayıs 2018 - 23:53
SEÇİMLERE GİDERKEN PARTİLERE, ADETA AŞİL TOPUĞU KESİLMİŞ EĞİTİMİMİZİN SORUNLARI BAĞLAMINDA RASYONEL TERCİHLER VE ÖNERİLER… 16 Mayıs 2018 - 10:34
MEB, BAKANIN SÖYLEDİĞİ MUTLULUK EĞİTİM BAKANLIĞINA NASIL EVRİLİR? 15 Mayıs 2018 - 16:04
YAVUZ BİNGÖL’DEN SARTRE’A, EĞİTİMİN TEMELİ OLARAK ÖZGÜRLÜK SORUNSALI 14 Mayıs 2018 - 12:27
ANNEM BENİ GÖKTEN YERE İNDİRDİ, ÖĞRETMENİM YERDEN GÖĞE YÜKSELTTİ 13 Mayıs 2018 - 10:45
SAYIN İSMET YILMAZ; ENDÜSTRİ 4.0’A, EĞİTİM 4.0 VE ADALET 4.0 İLE DESTEK VERMELİYİZ 11 Mayıs 2018 - 10:19
SCHEFFLER’DAN HARDİE’YE EĞİTİME YÖNELİK SİSTEMATİK BİR SORUŞTURMAYI NASIL YAPABİLİRİZ? 10 Mayıs 2018 - 10:12
JOHN DEWEY’İN PRAGMATİK EĞİTİM FELSEFESİYLE DEMOKRASİYİ OKULLARDA BİR HAYAT TARZI OLARAK YAŞATABİLİR MİYİZ? 08 Mayıs 2018 - 10:49
MUHARREM İNCE İLE EĞİTİMDE DE “1 İLERİ 5 GERİ” DEN, TAM GAZ İLERİYE Mİ? 07 Mayıs 2018 - 10:46
ÖĞRENCİNİN KULAĞI KADAR AĞZI DA VARDIR DİYEN BUBER’İN METAFORLARI 04 Mayıs 2018 - 11:31
NİHİLİST NİETSCHE’NİN EĞİTİM FELSEFESİYLE SADECE BİR VİDAYI ÇEVİRMEDE USTA UZMANLAŞMA NASIL ÖNLENİR? 03 Mayıs 2018 - 13:27
EĞİTİM BİLİMİN ÖNÜNDE DİZ ÇÖKMELİDİR DİYEN MODERNİZMİN NATÜRALİST ROUSSEAUCU EĞİTİM FELSEFESİ 02 Mayıs 2018 - 15:24